Błąd CRITICAL_PROCESS_DIED w Windows 10 najczęściej naprawisz przez uruchomienie trybu awaryjnego, sprawdzenie plików systemowych poleceniami DISM i SFC oraz kontrolę dysku. Jeśli problem wraca po reinstalacji sterowników lub pojawia się podczas gier, trzeba sprawdzić także RAM, SSD/HDD i sterowniki urządzeń. Poniższa instrukcja prowadzi przez diagnostykę krok po kroku.
Co oznacza błąd CRITICAL_PROCESS_DIED?
CRITICAL_PROCESS_DIED to komunikat niebieskiego ekranu śmierci, czyli BSOD. Informuje, że jeden z procesów niezbędnych do działania Windows zakończył pracę lub przestał odpowiadać.
System zatrzymuje się awaryjnie, ponieważ dalsze działanie mogłoby prowadzić do uszkodzenia danych. Błąd może pojawić się podczas uruchamiania komputera, pracy biurowej albo korzystania z gier.
CRITICAL_PROCESS_DIED nie wskazuje jednej konkretnej usterki. Najpierw sprawdź pliki systemowe i sterowniki, a gdy problem powraca, skontroluj dysk oraz pamięć RAM.
Jak uruchomić tryb awaryjny?
Tryb awaryjny uruchamia Windows z ograniczoną liczbą sterowników i usług. Dzięki temu można sprawdzić, czy przyczyną jest program, sterownik albo usługa uruchamiana razem z systemem.
Jeśli komputer zatrzymuje się przy logo Windows, przerwij uruchamianie dwa lub trzy razy. Włącz komputer, a gdy pojawią się obracające kropki, przytrzymaj przycisk zasilania przez około 5–10 sekund.
Po kolejnym uruchomieniu powinno pojawić się środowisko odzyskiwania. Wybierz kolejno:
- Rozwiązywanie problemów,
- Opcje zaawansowane,
- Ustawienia uruchamiania,
- Uruchom ponownie, a następnie klawisz 4 lub F4 dla trybu awaryjnego.
Tryb awaryjny z obsługą sieci uruchomisz klawiszem 5 lub F5. Przydaje się wtedy, gdy potrzebujesz pobrać narzędzie diagnostyczne albo wykonać skanowanie antywirusowe.
Jak naprawić pliki systemowe Windows?
Uszkodzone lub brakujące pliki systemowe należą do częstych powodów tego BSOD-a. Polecenie DISM naprawia obraz systemu, a SFC sprawdza pliki używane bezpośrednio przez Windows.
Otwórz menu Start, kliknij prawym przyciskiem myszy przycisk systemu Windows i wybierz Wiersz polecenia lub Terminal Windows z uprawnieniami administratora. Wpisz:
DISM /Online /Cleanup-Image /RestoreHealth
Skanowanie może potrwać kilkanaście lub kilkadziesiąt minut. Po jego zakończeniu uruchom drugie polecenie:
sfc /scannow
Po zakończeniu obu operacji zrestartuj komputer. Jeżeli Windows nie uruchamia się normalnie, wykonaj te polecenia w Wierszu polecenia dostępnym w Opcjach zaawansowanych środowiska odzyskiwania.
Jak wykonać czysty rozruch systemu?
Czysty rozruch pozwala ustalić, czy awarię wywołuje aplikacja działająca w tle. Metoda jest szczególnie przydatna, gdy błąd pojawia się po instalacji programu, sterownika lub nakładki do gier.
Naciśnij Win+R, wpisz msconfig i zatwierdź klawiszem Enter. W oknie Konfiguracja systemu wybierz:
- Selektywne uruchamianie,
- Ładowanie usług systemowych,
- zakładkę Usługi,
- opcję Ukryj wszystkie usługi firmy Microsoft i przycisk Wyłącz wszystkie.
Otwórz następnie Menedżera zadań, przejdź do aplikacji uruchamianych przy starcie i wyłącz programy, które nie są potrzebne. Zapisz ustawienia i uruchom komputer ponownie.
Jeżeli system będzie stabilny, włączaj usługi pojedynczo. W ten sposób łatwiej ustalisz, który składnik powoduje awarię.
Jak sprawdzić sterowniki i programy?
Niekompatybilny sterownik może doprowadzić do zatrzymania procesu systemowego. Dotyczy to między innymi sterowników karty graficznej, chipsetu, kontrolera dysku oraz urządzeń USB.
W trybie awaryjnym otwórz Menedżer urządzeń poleceniem devmgmt.msc. Zwróć uwagę na urządzenia oznaczone żółtym wykrzyknikiem, a także na sterowniki instalowane tuż przed pojawieniem się błędu.
Przy problemach występujących podczas grania wyłącz nakładki i programy monitorujące, takie jak narzędzia do wyświetlania liczby klatek, nagrywania obrazu lub sterowania kartą graficzną. Sterownik NVIDIA warto odinstalować i zainstalować ponownie z oficjalnego źródła, wybierając instalację niestandardową oraz opcję czystej instalacji.
Jak sprawdzić dysk SSD lub HDD?
Uszkodzone sektory, błędy kontrolera albo problemy z przewodem SATA mogą powodować nieprawidłowy odczyt plików systemowych. Wtedy SFC i DISM mogą naprawiać pliki tylko tymczasowo.
Uruchom Wiersz polecenia jako administrator i wpisz:
chkdsk C: /f /r
Jeśli partycja jest używana, Windows zaproponuje wykonanie sprawdzania po ponownym uruchomieniu. Wpisz Y i zrestartuj komputer.
Kontrola może potrwać od około 30 minut do kilku godzin. Nie wyłączaj komputera podczas jej działania. Stan dysku sprawdzisz również za pomocą odczytu S.M.A.R.T., na przykład w programie CrystalDiskInfo.
Jeżeli dysk nie jest wykrywany w BIOS-ie, wydaje nietypowe dźwięki albo komputer zawiesza się podczas skanowania, przed dalszymi próbami naprawy zabezpiecz ważne dane.
Jak sprawdzić pamięć RAM?
Wadliwa pamięć operacyjna może uszkadzać dane zapisywane przez system i powodować pozornie niezwiązane ze sobą awarie. Dotyczy to także przypadków, w których temperatury procesora i karty graficznej są prawidłowe.
Naciśnij Win+R, wpisz mdsched.exe i wybierz opcję ponownego uruchomienia oraz sprawdzenia pamięci. Po zakończeniu testu wynik znajdziesz w Podglądzie zdarzeń.
Dokładniejszą diagnozę zapewnia wielokrotne testowanie modułów osobno. Jeśli komputer ma kilka kości RAM, wyłącz go, odłącz zasilanie i sprawdź każdy moduł w tym samym gnieździe.
Kiedy użyć Przywracania systemu?
Przywracanie systemu cofa sterowniki, ustawienia i pliki systemowe do wcześniejszego punktu. Nie powinno usuwać osobistych dokumentów, ale może usunąć programy i aktualizacje zainstalowane po wybranej dacie.
W działającym Windows otwórz Panel sterowania, wybierz Odzyskiwanie i uruchom Przywracanie systemu. Gdy system nie startuje, użyj ścieżki Rozwiązywanie problemów, Opcje zaawansowane, Przywracanie systemu.
Wybierz punkt utworzony przed pierwszym wystąpieniem BSOD-a. Przed zatwierdzeniem sprawdź listę programów, których dotyczy operacja.
Co zrobić, gdy błąd pojawia się podczas gier?
Restart podczas uruchamiania gry lub po jej zamknięciu nie musi oznaczać przegrzewania komputera. Przyczyną może być konflikt sterownika grafiki z nakładką, programem monitorującym, aktualizacją albo niestabilnymi ustawieniami sprzętu.
W pierwszej kolejności wyłącz nakładki NVIDIA, Xbox Game Bar i aplikacje do monitorowania FPS. Przywróć także domyślne taktowanie procesora, karty graficznej i pamięci RAM, jeśli wcześniej używano overclockingu albo profilu XMP.
Warto sprawdzić również dzienniki systemowe. W Podglądzie zdarzeń otwórz Dzienniki systemu Windows, a następnie System i Aplikacja. Powtarzające się błędy związane z dyskiem, sterownikiem lub usługą mogą wskazać kierunek dalszej diagnozy.
Jak odczytać pliki minidump?
Po wystąpieniu niebieskiego ekranu Windows może zapisać mały zrzut pamięci. Pliki znajdują się zwykle w folderze:
C:\Windows\Minidump
Skopiuj je na pulpit i spakuj do archiwum ZIP. Analiza zrzutów może ujawnić nazwę sterownika lub modułu, który uczestniczył w awarii. Sam plik nie zawsze wskazuje bezpośrednią przyczynę, dlatego wynik należy zestawić z datą instalacji sterowników, logami systemowymi i testami sprzętu.
Kiedy potrzebna jest pomoc serwisu?
Skontaktuj się z serwisem, gdy komputer nie uruchamia się nawet w trybie awaryjnym, dysk nie pojawia się w BIOS-ie albo błąd powraca po czystej instalacji Windows i sterowników.
Szczególnej ostrożności wymagają urządzenia z ważnymi danymi, losowymi restartami, zawieszaniem obrazu lub nietypowymi odgłosami dysku. Przed resetowaniem systemu albo formatowaniem warto wykonać kopię plików z użyciem innego komputera, nośnika ratunkowego lub środowiska odzyskiwania.
Reinstalacja Windows nie rozwiąże problemu, jeśli jego źródłem jest uszkodzony SSD, HDD albo RAM. W takiej sytuacji ponownie zapisane pliki systemowe mogą szybko ulec uszkodzeniu.
Warto zapamiętać:
- Najpierw uruchom tryb awaryjny i odłącz ostatnio dodane sterowniki lub programy.
- Wykonaj DISM, a następnie SFC z uprawnieniami administratora.
- Sprawdź dysk poleceniem chkdsk oraz odczytem S.M.A.R.T.
- Przetestuj pamięć RAM, zwłaszcza gdy awarie występują podczas gier.
- Przed resetem systemu zabezpiecz ważne dane.
